ΚΡΥΟΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΩΑΡΙΩΝ

/ΚΡΥΟΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΩΑΡΙΩΝ
ΚΡΥΟΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΩΑΡΙΩΝ 2018-05-21T13:42:04+00:00

ΚΡΥΟΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΩΑΡΙΩΝ

Δίνοντας λύση στο μείζον πρόβλημα της υπογονιμότητας, η εξωσωματική γονιμοποίηση αποτελεί τα τελευταία χρόνια την πλέον αποτελεσματική πρόταση της σύγχρονης γενετικής επιστήμης στην απόκτηση υγιών παιδιών. Διαρκώς εξελισσόμενη, επεκτείνει τις δυνατότητές της και στον τομέα της πρόβλεψης για μελλοντικές κυήσεις με τη μέθοδο της κρυοσυντήρησης ωαρίων.

Παγώστε το χρόνο. Βάλτε στην… κατάψυξη τα ωάριά σας! 

Σήμερα, ολοένα και περισσότερες γυναίκες αποφασίζουν να τεκνοποιήσουν σε όλο και μεγαλύτερες ηλικίες. Είναι σύνηθες στις μέρες μας πολλές γυναίκες να αναβάλλουν το γάμο και την τεκνοποίηση μετά την ηλικία των 35-40 χρόνων, κυρίως λόγω επαγγελματικών υποχρεώσεων. Λαμβάνοντας υπόψη ότι η γονιμότητα της γυναίκας μειώνεται σταδιακά μετά τα 35 και με ταχείς ρυθμούς μετά τα 40, πολλές γυναίκες που προσπαθούν να τεκνοποιήσουν σε αυτές τις ηλικίες δυσκολεύονται αρκετά, καταφεύγοντας τελικά μετά από αρκετές προσπάθειες εξωσωματικής, στην επιλογή της δωρεάς ωαρίων.
Ας πάρουμε όμως τα πράγματα από την αρχή:

Ποιες εξετάσεις πρέπει να κάνει μια γυναίκα για να ελέγξει τη γονιμότητά της και σε ποια ηλικία;

Όπως είναι γνωστό, σημαντικό ρόλο στην ιατρική παίζει η πρόληψη. Στην εποχή μας είναι πλέον δυνατόν να ελέγξουμε με συγκεκριμένες εξετάσεις τη γονιμότητα μιας γυναίκας (δηλαδή πόσο εύκολα μπορεί να μείνει έγκυος) και οι οποίες καλό θα ήταν να γίνονται από νωρίς, πριν την ηλικία των 30 χρόνων και σίγουρα όχι μετά την ηλικία των 35. Γνωρίζοντας με αυτόν τον τρόπο πόσο γόνιμη είναι μια γυναίκα, είναι και σε θέση να προγραμματίσει το μέλλον της.

Οι εξετάσεις που θα πρέπει να κάνει για να ελέγξει τη γονιμότητά της είναι ο ορμονικός έλεγχος γονιμότητας (FSH, LH και AMH) και το διακολπικό υπερηχογράφημα, με το οποίο ελέγχεται η υφή και το μέγεθος των ωοθηκών, καθώς επίσης και ο αριθμός των άτρητων ωοθυλακίων.

Η συνεκτίμηση του ορμονικού ελέγχου με το διακολπικό υπερηχογράφημα, δίνει μια πολύ καλή εικόνα της γονιμότητας μιας γυναίκας. Έτσι, έχοντας όλα τα δεδομένα, μπορούμε να τη συμβουλεύσουμε σωστά.

Με ποιο τρόπο επηρεάζεται η γονιμότητα μιας γυναίκας;

Έχοντας τη γνώση ότι η προχωρημένη αναπαραγωγική ηλικία της γυναίκας είναι ο περισσότερο επιβαρυντικός παράγοντας για την απόκτηση ενός παιδιού, είτε φυσιολογικά, είτε με κάποια μέθοδο υποβοηθούμενης αναπαραγωγής (σπερματέγχυση ή εξωσωματική γονιμοποίηση). Λόγω της φτωχότερης σε αριθμό και ποιότητα παραγωγής ωαρίων, πολύ δύσκολα μένουν έγκυες και αποτυγχάνουν πολύ εύκολα όταν υποβάλλονται σε εξωσωματική γονιμοποίηση. Παράγουν δηλαδή αφενός μικρό αριθμό και αφετέρου χαμηλής ποιότητας ωάρια, με συνέπεια τη δημιουργία εμβρύων κακής ποιότητας, τα οποία μοιραία οδηγούν την προσπάθεια σε αποτυχία και αυξάνουν τον κίνδυνο της αποβολής, ακόμα και στην περίπτωση κάποιας επιτυχούς προσπάθειας.

Πως μπορούμε να εξασφαλίσουμε επιτυχή εγκυμοσύνη σε μεγαλύτερες ηλικίες;

Τα αποτελέσματα από τη χρήση κρυοσυντηρημένου ανθρωπίνου σπέρματος και εμβρύων είναι ιδιαίτερα καλά τις τελευταίες δεκαετίες. Οι τεχνικές κρυοσυντήρησης ωαρίων έχουν βελτιωθεί θεαματικά στις μέρες μας και ταυτόχρονα έχουν βελτιωθεί τα ποσοστά κυήσεων από έμβρυα προερχόμενα από καταψυγμένα ωάρια.

Η σύγχρονη μέθοδος της υαλοποίησης (vitrification) για την κρυοσυντήρηση των ωαρίων, αυξάνει σημαντικά τόσο τα ποσοστά επιβίωσης, όσο και γονιμοποίησής τους.

Μοναδική παράμετρος στην επιβίωση των ωαρίων, τη γονιμοποίηση και τη δημιουργία εμβρύων κατάλληλων να δώσουν εγκυμοσύνη, είναι σαφώς η ποιότητα των ωαρίων που καταψύχονται. Επομένως, όσο νεότερη είναι η γυναίκα που αποφασίζει την κατάψυξη των ωαρίων της, τόσο αυξάνονται τα ποσοστά επιτυχίας για εγκυμοσύνη της στο μέλλον. Τα ποσοστά κυήσεων με έμβρυα που προέρχονται από κατεψυγμένα ωάρια είναι λίγο μικρότερα από τα αντίστοιχα με φρέσκα ωάρια. Τώρα όσον αφορά την απόφαση για την κατάψυξη των ωαρίων της, μπορεί να την πάρει κάθε γυναίκα με την ενηλικίωσή της.

Ποιοι είναι οι λόγοι για τους οποίους αξίζει μια γυναίκα να επιλέξει την κρυοσυντήρηση των ωαρίων της;

Η φυσιολογική υπογονιμότητα σε μεγαλύτερες ηλικίες είναι σαφέστατα ένας πολύ σημαντικός, γενικός λόγος για να επιλέξει προληπτικά μια γυναίκα τη μέθοδο της κρυοσυντήρησης των ωαρίων της. Πιο συγκεκριμένα όμως, η μέθοδος προτείνεται κυρίως σε:

  • Γυναίκες με διαπιστωμένη προδιάθεση για πρόωρη εμμηνόπαυση (συνήθως είναι κληρονομική).
  • Γυναίκες που θέτουν ως πρώτη προτεραιότητα στη ζωή τους την καριέρα.
  • Γυναίκες χωρίς σταθερή σχέση, με επιφυλάξεις για τη δημιουργία μονογονεϊκής οικογένειας.
  • Γυναίκες που πάσχουν από καρκίνο και πρόκειται να υποβληθούν σε χημειοθεραπεία ή ακτινοβολία, τα οποία προκαλούν βλάβες στις ωοθήκες και τα ωάριά τους και, συνεπώς, υπογονιμότητα.
  • Γυναίκες με σημαντικά και χρόνια προβλήματα υγείας.
  • Γυναίκες που αρνούνται λόγω ηθικών ή θρησκευτικών λόγων να συναινέσουν στην κρυοσυντήρηση ή καταστροφή των πλεοναζόντων εμβρύων που δημιουργούνται κατά την εφαρμογή των μεθόδων υποβοηθούμενης αναπαραγωγής στην οποία κατέφυγαν λόγω υπογονιμότητας.

Τι ακριβώς είναι η κρυοσυντήρηση των ωαρίων και πως πραγματοποιείται;

Η διαδικασία για τη λήψη και την κρυοσυντήρηση των ωαρίων, απαιτεί αρχικά τη διέγερση των ωοθηκών της γυναίκας με τη χορήγηση γοναδοτροπινών και την ταυτόχρονη υπερηχογραφική παρακολούθησή της. Κατόπιν, γίνεται η λήψη των ωαρίων υπό αναισθησία και με τη χρήση κολπικού υπερηχογράφου. Ο αριθμός των ωαρίων που λαμβάνεται είναι συνήθως μεγάλος και άρα ικανοποιητικός στις νεότερες γυναίκες, ενώ είναι μικρότερος σε γυναίκες μεγαλύτερης ηλικίας και μπορεί να απαιτηθούν περισσότερες από μία ωοληψίες.

Αφού γίνει η λήψη, τα ωάρια καταψύχονται σε πολύ χαμηλή θερμοκρασία με τη μέθοδο της υαλοποίησης (vitrification), η οποία επιτυγχάνει πολύ καλά ποσοστά επιβίωσης μετά την απόψυξή τους και ταυτόχρονα, υψηλά ποσοστά κυήσεων.

Στη συνέχεια, τα ωάρια τοποθετούνται σε διαλύματα με ειδικούς κρυοπροστατευτικούς παράγοντες, καταψύχονται και αποθηκεύονται σε υγρό άζωτο, σε θερμοκρασία -196ºC. Σε αυτές τις συνθήκες τα ωάρια μπορούν να διατηρηθούν αρχικά για 5 χρόνια σύμφωνα με τον ισχύοντα νόμο (πρακτικά θα μπορούσαν να διατηρηθούν επ’ άπειρον), ενώ το ποσοστό των κρυοσυντηρημένων ωαρίων που είναι κατάλληλα για θεραπεία μετά την απόψυξή τους, ποικίλει ανάλογα με την ηλικία της γυναίκας και την ποιότητά τους.

Είναι σημαντικό να επισημανθεί ότι οι κίνδυνοι για τη γυναίκα που υποβάλλεται στη διαδικασία λήψης ωαρίων είναι μηδαμινοί, ενώ τα παιδιά που γεννιούνται από αποψυγμένα ωάρια δεν διαφέρουν από εκείνα της εξωσωματικής με φρέσκα ωάρια.

Χάρη σε αυτή τη μέθοδο, αν μια γυναίκα αποφασίσει να τεκνοποιήσει μετά τα 40 για διάφορους λόγους (σπουδών, συντρόφου, υγείας, lifestyle κλπ.) και δεν μπορεί να το επιτύχει με φυσικό τρόπο, είναι πολύ πιο πιθανό να επιτύχει εγκυμοσύνη έχοντας προνοήσει στη δεκαετία των 20 και 30 ετών να καταψύξει τα ωάριά της. Θα μπορούσαμε να προσομοιάσουμε την κρυοσυντήρηση των ωαρίων, με την ασφάλεια ζωής. Την επιλέγει η γυναίκα για προληπτικούς λόγους, χωρίς να είναι βέβαιο ότι θα της χρειαστεί, της προσφέρει όμως πάντα την άνεση να μην έχει κανένα άγχος με την τεκνοποίηση και να μπορεί να παίρνει τις σωστές αποφάσεις για την ζωή της χωρίς την πίεση του χρόνου. Και δίχως να χρειαστεί να καταφύγει στη δωρεά ωαρίων. Πάντα στη διάθεσή της, τα κατεψυγμένα ωάριά της θα λύσουν το πρόβλημα της υπογονιμότητας, προφέροντάς της μια επιτυχή εγκυμοσύνη και την ικανοποίηση για τις σωστές αποφάσεις που πήρε κάποτε στο παρελθόν.

KΡΥΟΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΣΠΕΡΜΑΤΟΣ

Η κατάψυξη του σπέρματος ή κρυοσυντήρηση, είναι η διαδικασία συντήρησης των κυττάρων του σπέρματος για μεταγενέστερη χρήση. Η μέθοδος ξεκίνησε στη δεκαετία του 1950 και εφαρμόζεται για να συντηρήσει τα κύτταρα σπέρματος όσο είναι γόνιμα για μελλοντική χρήση, σε περιπτώσεις που μπορεί να τεθεί θέμα γονιμότητας από ορισμένες ασθένειες και προβλήματα υγείας. Δεν υπάρχει καταγεγραμμένο χρονικό όριο για τη βιωσιμότητα του κρυοσυντηρημένου σπέρματος, καθώς φαίνεται ότι είναι λιγότερο ευαίσθητο σε τυχόν αλλοιώσεις σε σχέση με άλλους τύπους κυττάρων, λόγω της χαμηλής περιεκτικότητάς του σε νερό.

Ορισμένες μελέτες έχουν αναφέρει ότι μπορεί να προκληθεί κυτταρική βλάβη κατά τη διάρκεια της κατάψυξης και απόψυξης του σπέρματος, αλλά δεν υπάρχει γνωστός κίνδυνος για ένα μωρό που προέρχεται από κρυοσυντηρημένο σπέρμα δότη. Αξίζει να αναφέρουμε ότι έχουν καταγραφεί περιπτώσεις εγκυμοσύνης σε περιπτώσεις όπου το σπέρμα έχει κρυοσηντηρηθεί για 20 χρόνια πριν από την απόψυξη και τη γονιμοποίηση.

Πλεονεκτήματα κρυοσυντήρησης σπέρματος

Η κατάψυξη των σπερματοζωαρίων μπορεί να διατηρήσει τη γονιμότητα σε άνδρες που:

  • Πρόκειται να λάβουν θεραπεία για καρκίνο ή να υποβληθούν σε χειρουργική επέμβαση προστάτη ή όρχεων, διαδικασίες οι οποίες μπορεί να βλάψουν την ποιότητα ή την παραγωγή σπέρματος.
  • Προγραμματίζουν να πραγματοποιήσουν αγγειεκτομή.
  • Εξασκούν επαγγέλματα υψηλού κινδύνου, με έκθεση σε χημικές ουσίες, ακτινοβολία ή υπερβολική θερμότητα και τα οποία μπορεί να προκαλέσουν στειρότητα.
  • Υποφέρουν από δυσλειτουργίες εκσπερμάτωσης.

Η διαδικασία κρυοσυντήρησης

Ένα κρυοπροστατευτικό συστατικό προστίθεται στο σπέρμα για τον έλεγχο της βλάβης που προκαλείται από την κρυοσυντήρηση. Τα κρυοπροστατευτικά είναι χαμηλού μοριακού βάρους και εξαιρετικά διαπερατές χημικές ουσίες οι οποίες χρησιμοποιούνται για την προστασία του σπέρματος από την κατάψυξη και από την κρυστάλλωση του πάγου. Στην Medimall IVF Clinic χρησιμοποιούμε την τεχνική ταχείας κατάψυξης. Απαιτεί άμεση επαφή μεταξύ των αποστειρωμένων σωλήνων που κρατούν τα δείγματα σε ατμούς αζώτου για οκτώ έως 10 λεπτά, ακολουθούμενης από την εμβάπτισή τους σε υγρό άζωτο στους -196 βαθμούς Κελσίου.

Η διαδικασία απόψυξης

Η απόψυξη του σπέρματος είναι εξίσου σημαντικό βήμα, όπως η κατάψυξη: πρέπει να επιτρέπει στα κύτταρα να ανακτήσουν τις φυσιολογικές, βιολογικές τους δραστηριότητες, χωρίς όμως απότομες θερμικές αλλαγές. Γενικά, τα πρωτόκολλα κρυοσυντήρησης χρησιμοποιούν σαν θερμοκρασία απόψυξης τους 37 βαθμούς Κελσίου. Παρά το γεγονός ότι οι υψηλότερες θερμοκρασίες τήξης επιτρέπουν ταχύτερη απόψυξη, δεν χρησιμοποιούνται λόγω των κινδύνων να προκαλέσουν βλάβη στα κυττάρα. Μόλις τα κύτταρα σπέρματος αποψυχθούν, διαχωρίζονται από το μέσο κρυοσυντήρησης με έκπλυση σε μέσο καλλιέργειας και φυγοκέντρηση.

Η διαδικασία

  1. Οι δότες σπέρματος θα έχουν κάνει πρώτα εξετάσεις αίματος, κυρίως για να ελεχθούν για τα εξής:
    • Ηπατίτιδα Β (HBsAG)
    • Ηπατίτιδα C (HCV)
    • AIDS (HIV I-II)
    • Σύφιλη (RPR)
  2. Η συλλογή του σπέρματος μπορεί να γίνει είτε στο σπίτι, είτε στην κλινική μας, σε ιδιωτικό δωμάτιο. Εκείνοι που θα φέρουν το σπέρμα από το σπίτι θα λάβουν ακριβείς οδηγίες για τη σωστή συλλογή και τη μεταφορά του.
  3. Για καλύτερα αποτελέσματα, συνιστάται η αποχή από τη σεξουαλική επαφή και την εκσπερμάτωση για 2 – 5 ημέρες πριν από τη συλλογή του δείγματος. Σε αντίθετη περίπτωση, η μέτρηση μπορεί να είναι χαμηλή. Από την άλλη, αν η τελευταία εκσπερμάτωση ήταν πολύ καιρό πριν, πολλά από τα σπερματοζωάρια μπορεί να είναι ακίνητα.

Το σπέρμα από μία μόνο εκσπερμάτωση μπορεί να περιέχει 40 έως 600 εκατομμύρια σπερματοζωάρια, ανάλογα με τον όγκο του και το χρονικό διάστημα που μεσολάβησε από την τελευταία εκσπερμάτωση. Οι ασθενείς μπορούν να επιλέξουν να διατηρήσουν το σπέρμα από μία εκσπερμάτωση (μία συλλογή μπορεί να δώσει 1 έως 6 φιαλίδια σπέρματος), αλλά συνιστάται να δώσουν και επιπλέον δείγματα αν αυτό δεν ήταν αρκετά γόνιμο. Τα δείγματα σπέρματος συλλέγονται σε αποστειρωμένο δοχείο, κατόπιν οι βιολόγοι τα αναλύουν για να ελέγξουν τα επίπεδα όγκου, ιξώδους και ρΗ. Το σπέρμα επίσης αξιολογείται μικροσκοπικά για τον προσδιορισμό της κινητικότητας, του αριθμού των σπερματοζωαρίων, της μορφολογίας και άλλων σημαντικών παραγόντων.

Κλειστε ραντεβου